Do đã nghe tên tuổi anh trong giới công nghệ thông tin nên tôi tìm đến Trung tâm Sao Mai để được trực tiếp trò chuyện với anh. Đó là thầy giáo khiếm thị Đặng Hoài Phúc, Phó giám đốc Trung tâm, giáo viên tin học và là tác giả của những dự án tin học cho người mù với những giải thưởng quốc tế trị giá hàng chục ngàn USD.

Khá bất ngờ bởi anh Phó giám đốc còn quá trẻ, rất giản dị nhưng khi nói về những dự án xóa mù tin học cho người khiếm thị, lời nói anh như có lửa, tràn đầy nhiệt huyết. Phúc cho biết:” Năm 2002 Trung tâm tin học vì người mù Sao Mai ra đời có chức năng nghiên cứu ứng dụng đào tạo tin học cho người khiếm thị với trang thiết bị do tổ chức Mantovan (Ý) tài trợ. Đến nay, Sao Mai đã đào tạo hơn 200 học viên khiếm thị và họ đã có thể ứng dụng những kiến thức học được trong học tập và làm việc một cách thành thạo như người bình thường. Đặc biệt có bốn người trở thành giáo viên cho các tỉnh Đồng Nai, Bến Tre, An Giang, Tây Ninh và tiếp tục nhân rộng mô hình đào tạo tin học cho người khiếm thị ra nhiều tỉnh thành trong cả nước”.

Đến nay Phúc đã cùng các bạn tại Trung tâm Sao Mai đã soạn xong bộ Giáo trình dạy tin học cho người khiếm thị và đây được xem là bộ giáo trình duy nhất và đầu tiên của Việt Nam hướng dẫn người mù học vi tính. Ngoài ra Sao Mai cũng đã và đang thực hiện 6 dự án (do chính Phúc làm chủ dự án), gồm: Dự án thành lập phòng in và đào tạo công nhân in sách chữ nổi với tổng kinh phí 4.000 USD; Dự án “Thiết kế trình duyệt internet cho người khiếm thị” (dự án này đã giành được giải thưởng 10.000 USD do World Bank tổ chức Phần mềm này có tên Sao Mai Browser giúp người khiếm thị có thể đọc những trang web tiếng Việt trực tiếp trên mạng. Cũng nhờ phần mềm này, các học viên của Sao Mai có thể lướt web, đọc báo điện tử một cách thành thạo như người bình thường); Dự án “Thiết lập mạng lưới đào tạo tin học từ xa cho người khiếm thị” (giành được giải thưởng trị giá 40.475 USD từ chương trình Samsung DigitAll Hope. Đây là dự án kêu gọi sự quan tâm của toàn xã hội trong việc phổ cập tin học đến với người khiếm thị tại Việt Nam); Dự án làm phần mềm soạn thảo tiếng Việt có phát âm Sao Mai word; Dự án xây dựng thư viện sách nói kỹ thuật số và trình đọc màn hình tiếng Việt cho người khiếm thị. (Đây cũng là dự án duy nhất của VN đoạt giải thưởng Samsung DigitAll Hope 2005 khu vực châu Á với giải thưởng trị giá 44.535 USD); Dự án nâng cấp phòng đào tạo tin học và phòng thực hành máy dành cho người khiếm thị; Dự án biên soạn giáo trình dạy tin học và tự học tiếng Anh cho người khiếm thị.

Để có được ngày hôm nay, ít ai hiểu được nỗ lực vượt khó mà Phúc đã trải qua. Từ một cậu bé ham học, hiếu học, năm lên 9 tuổi trong một lần đào gốc mai cho người bạn, Phúc đã đào phải quả mìm và phải chịu cảnh mù lòa suốt đời. Không chịu bó tay và để xóa đi mặc cảm “Người mù là gánh nặng”, theo lời giới thiệu của người bạn, Phúc tìm đến trung tâm Bừng Sáng, cơ sở chuyên dạy người khiếm thị để học văn hóa. Sự siêng năng, ham học của Phúc nhanh chóng đưa cậu đến với các lớp học phổ thông để cùng học với các bạn bình thường và tốt nghiệp Trung học.

Năm 1999, một tổ chức nhân đạo của Ý đến Bừng Sáng dạy tin học với mục đích đào tạo giáo viên khiếm thị. Đó cũng là cơ hội để Phúc làm quen với công nghệ tin học, một điều mà Phúc chưa bao giờ dám nghĩ, dám mơ tới. Thế nhưng khi dự án kết thúc, Phúc được chyển đến Trung tâm Sao mai để làm thầy, trong đầu anh bỗng tuôn trào bao nhiêu là ý tưởng. Cứ thế, hết dự án này đến dự án khác ra đời và dự án nào cũng mang tính thực tiễn cao, tạo thật nhiều cơ hội để người khiếm thị tiếp cận với thế giới Công nghệ thông tin, tức cơ hội trở thành người “bình thường”, hòa nhập với đời sống cộng đồng càng cao.

Năm 2004, Đặng Hoài Phúc được báo E-Chíp trao tặng danh hiệu “Hiệp sĩ Công nghệ thông tin”. Anh tiếp tục trau dồi tiếng Anh và có cơ hội đi nhiều nước để học hỏi, tìm kiếm tài liệu. Tôi hỏi: “Phúc có hài lòng với những gì mình đã đạt được?” Rất tự tin và khiêm tốn, Phúc cho biết: “Còn quá nhiều dự án chưa thể thực hiện được nên không thể hài lòng với những gì mình đã có. Nhu cầu của người khiếm thị ở Việt Nam rất lớn với hơn 20.000 ngàn trẻ em khiếm thị và hàng trăm ngàn người khiếm thị khác cần được đi học và tiếp cận với CNTT để có thể có được cuộc sống tươi sáng hơn. Làm được điều đó tôi mới thấy hài lòng”.

Năm nay 24 tuổi, thầy giáo Phúc đã thắm sáng niềm tin cho hàng trăm người khiếm thị từ những dự án của mình. Tôi tin con số ấy sẽ nhân lên, những dự án của Phúc sẽ nhiều hơn và người khiếm thị càng có cơ hội nhiều hơn để “vào đời”.

H.D